Kiljan Halldórsson

  A dziś o przyrodzie może... Równowagi coraz mniej... Już dawno temu Rolf Jacobsen niepokoił się naszym przyspieszeniem, technologicznym postępem niosącym ogromne zmiany, dla nas, dla całego świata. Podejrzewał, że sprawy mogą przybrać zły obrót, zwłaszcza wtedy, kiedy lekceważy się ostrzegawcze sygnały... Lodowiec , którego tu przywołuję, pochodzi z debiutanckiego zbioru norweskiego poety Jord og jern (Ziemia i żelazo) z 1933 roku. Prosto a treściwie napisał o równowadze w przyrodzie. I jakże w niej istotną rolę ma lodowcowa wieczna zima dla rozkwitu naszych lat. Lśni ten poetycki lodowiec niemal od wieku, coraz mniej lśnią nastomiast te lodowe obszary nie z poetyckich stronic... Nowy całkiem wymiar ma ten stary już trochę wiersz. Niezwykle jest aktualny teraz, kiedy lodowce, będące tym obrazem samonapędzającej się odnowy natury, nagle ulegają negatywnym skutkom naszych działań i po prostu znikają, przez co burzy się pewien porządek, dający nam do niedawna bardziej przewidywalną...

Maj, to ja tak może z tego tytułu z kwiatuszkiem i z odrobiną zieleni pośród rozpędzającej się wiosny... Ach, któraż to, która, wiosna, a z nią młodość, nieustająco powracająca, co tchu pędzi znów... Żyjemy sobie, gramy, na nerwach często... Człowiek jako instrument, i tylko zależy czy dobrze przeczuwamy w kimś innym wirtuoza... No bo jeśli szarpidrut... Brzmimy rozmaicie, a czasem zaskakujemy samych siebie, odnajdując się w jakichś niecodziennych rejestrach... Niejeden raz zdarza się pierwszy raz... Początków w życiu sam trochę już zaznałem... Melodyjne drgawki mijają... Czasem ktoś zabrzdąkał - wagi pozbawiona rzecz. Czasem improwizacja - w pamięci nie za bardzo do odtworzenia. A trafił się i dobrze ułożony koncert, ku pamięci... Nawet jeśli już nie brzmi, pozostałem odpowiednio nastrojony... Struny milkną i zdają się trwać niby nietknięte. Milczą w oczekiwaniu, mając kogoś konkretnego na myśli, tylko podnieść do siebie złożoną do stóp muzykalność, spróbować... Jak najspieszniej, zan...

  Haakon jarl Norwegii Eiríksson miał chrześcijańskich rodziców i został ochrzczony w niemowlęctwie; oszczędziło mu to cierpień, jakich doświadczają niektórzy spośród tych, co to w dorosłości przyjmują wiarę i przytłoczeni poczuciem winy za swoje niegdysiejsze występki wobec prawdziwego boga, tak gorliwie dręczą innych swoją pobożnością, że lepiej byłoby, gdyby nigdy nie okazali skruchy... Przyznać muszę, że czytając to zdanie, od razu pomyślałem sobie o naszych celebryckich alkoholikach: te wszystkie Miśki, Muńki, Kaziki, co to gdy już wychlali co mieli wychlać, kiedy już nadokuczali wszystkim bliskim do wiwatu, gdy im zaczęło siadać zdrowie, wtedy nagle odkryli religię, stali się jakimiś rycerzami Jezusonajświętszopanienkowymi i zaczęli męczyć otoczenie swoją dewocją, bo to w takiej postaci zaczęła się u nich ta religijność po życiowej imprezie. W sumie nie zastanawiałem się nad tym, ale jeden artykuł w Krytyce Politycznej zwrócił mi na to uwagę... Tak to rzeczywiście wygląda, a ...

  Doturlał się obity przez żonę Árni na drugi brzeg z podręcznym bagażem. - Żeby wam tu nie śmierdzieć, wziąłem trochę odzieżowych podmianek. Na troszkę... - Już Edda stara uczy, by jęzorem mielić z umiarem, bo potem takie efekty - mówi zza swojego prywatnego baru Pol, przy którym siedli po przybyciu nieboraka i po powrocie z łowiska. Timo jakoś nie może ukryć śmiechu, bo zawsze obity ryj był dlań komiczny, o ile oczywiście to ryj męski... Jest w nim coś z krwiożerczej kobiety powtarzającej, że blizny zdobią mężczyznę... Niech się tłuką - myśli, gotów świat cały uzbroić w proste siekiery i łagodny kodeks karny... Tu oczywiście sytuacja nie wynikła z chuligańskiej ustawki tylko z innego rodzaju chuligaństwa, jakim jest małżeństwo, które dość często jest idealnym środowiskiem do odtwarzania się obcości i samotności, i niesmaku... Zmieszana z błotem przez męża żona dała temuż w mordę... O, oboje teraz nie do poznania, na swój sposób. - Czy aby na pewno znalazłeś dobrą podstawę do tych...

- Rzeczywiście? Po pijaku? - Árni wychyla się bardziej, by zobaczyć wyraźniej, co zamierzają Pol i Timo. Tamci istotnie gramolą się do samochodu. Potem ruszają, skokowo... Zza rogu budynku zaś wyłania się Pal. W ostatniej chwili udaje mu się uskoczyć przed wycofującym się samochodem. Wszyscy przystają. Trwa jakaś wymiana zdań. Pal ma chyba dar przekonywania, bo po chwili samochód wraca na niewielki parking przed restauracją. - Byliby go rozjechali - zauważa Árni, pokazując na okno. W palcach dymi mu się papieros, już któryś z kolei, bo w popielniczce prawie pełno. - Kogo? - pyta Fina, rzucająca na pościel laptop. - Zamierzasz tu coś robić?  - Kogo chcieli rozjechać? - Ci nowi, naszego Pala. - Naszego Pala. Tak... A dlaczego ty tu palisz? Co to ma znaczyć?  - A ty zamierzasz tu rozlać się swoją nieczystością? Árni ostentacyjnie puszcza kółka z dymu prosto na środek sypialni niczym jakaś nikotynowa Etna. - Każdy obiera sobie nowe zwyczaje. Zobaczymy, kto silniejszy. Przy czym za...

  Zawsze teraz, w naszym ciągłym ruchu, znacznym, nieznacznym... W każdym teraz jakiś punkt, z nich lwia część to jedynie szybko mijane rzeczy, często ledwie dostrzegane, rychło popadające w niepamięć, choć w każdym z nich coś się na przyszłość decyduje. A niekiedy teraz to jakieś większe postoje, na przyszłe przypominanie sobie, na jakieś kolejne teraz, z pustką do wypełnienia. Znów, teraz, przywołam norweskiego poetę: Rolf Jacobsen Teraz Teraz jest teraz, kiedy to czytasz, zanim znów zapomnisz. Teraz przepływa fragment wieczności, dziesięciotysięczna cząstka sekundy przez twoje ręce, na twoich oczach, jak płatek śniegu, tocząca się perła, strzała w powietrzu, zanim trafi. Grot włóczni tego, co było i tego, co jeszcze nigdy nie miało miejsca. Teraz od pierwszego wersu jesteś już odrobinę starszy. Teraz spada woda kaskadami, bije twoje serce. Teraz chmura przesłania słońce. Teraz odfrunęły ptaki. I teraz zapominasz o wszystkim. Przerzuć stronę, albo idź .    przełożył z n...

Útmánuðir. Czyli ostatnie miesiące zimy, przednówek. Swego czasu trudny moment w ciągu roku: zapasy wyjedzone; siano na ukończeniu, a trawy młodej jeszcze nie ma... I w samą porę jeszcze jedno znalezisko z poprzedniego bloga, poetyckie. Na marzec w sam raz, na jego koniec. Zanim wróci na dobre życie. Kiedyś życie na Islandii nie rozpieszczało za bardzo. Istniało się wśród większej niepewności. O trudnych latach w poezjach swych wspominał kiedyś Jón úr Vör (1917 - 2000), w tomie Þorpið (Wioska rybacka) z 1946 roku. W takiej wiosce się wychowywał, jako przybrane dziecko w ubogiej rybackiej rodzinie. Taki więc kawałek z dawnych lat, z Islandii... Wielkie szczęścia, proste szczęścia: Jón úr Vör Przednówek  Pamiętasz ten długi bezmleczny czas pośród zimy, rybę lichą w cebrzyku, ledwie małego suszonego dorsza, źródło  z prostą piosenką cieknącej wody, łodzie w szopach okryte jutowym płótnem, owce na plaży, przemarznięte stopy i wieczory długie jak wieczność, często pełne niecierpli...

  Z biegiem lat, z biegiem dni tak się osypujemy... Jak ta subarktyczna skałka... Powiada Rolf Jacobsen, że przeznaczeniem wszystkiego jest piach... Każda góra się nań zetrze... Tak sobie dłubałem w leniwej chwili w starociach, jak to ja, tym razem, jakoś tak drogą przypadku, we własnych... Nie jestem przywiązany do swych słów i żartuję sobie, że usypuję mandale takie z literek, które można zdmuchnąć... Bloxa już dawno nie ma, sam go zresztą zdmuchnąłem z siebie, na jakiś miesiąc przed jego zniknięciem, ale internet jest pamiętliwy i w jego archiwach się wszystko czy prawie wszystko zachowało... Dziwne takie nagłe spotkanie z tamtymi notkami, chociaż to zdrobnienie nie bardzo pasuje, bo to wszystko dość - jak się okazuje - obszerne wpisy są... Ileż tam pogody nawet... Wkochiwania się nowego... Bardziej osobiście było. Naturalnie wszystko to pamiętam, ale takie dotknięcie tamtych zdań znienacka bardzo mnie wzruszyło... Człowiek jest ciekawski, nawet gdy idzie o jego własną przeszłoś...