Muszle
Rzeczywiście wszyscy jakoś tam jesteśmy nad morzem, nawet w oddaleniu, co mu, niestety, na zdrowie za bardzo nie wychodzi, ale - co poradzić - sąsiedztwo człowieka zawsze uciążliwe wielce... Morze - życiodajne, ale i groźne... Jak nie na nim zginiemy, to gdzieś w pobliżu, wszak zewsząd nas oblewa... Metafora losu... Podpowiada, że nad życiem nie ma się pełnej kontroli i nie wiadomo, co przyniesie los. To zmienność... A rzuceni w życie - morze pozostajemy z nim sam na sam...
Jakże istotne w życiu Islandii jest morze. Niepewny żywiciel, kapryśny, źródło nadziei i obaw... W Islandii zawsze było wiele niepewności... A to sztorm, a to wicher ze śnieżycami, a to wulkan sprowadzający nieurodzaj, tak do wtóru z pogodą... By się tym wszystkim nie zamartwiać nadmiernie potrzebna jest duża doza pewnego rodzaju beztroski... Co ma być, to będzie, a jak się co stanie, to się dopiero wtedy znajdzie jakaś rada - ot - taki optymizm z gotowością do działania... Þetta reddast - powiada się - jakoś się ułoży... A co komu pisane i tak się stanie... Tak jak i za wikinga się wierzyło - że co komu pisane, to go nie minie - a żyć trzeba po swojemu... Nie brak historyjek, które to skrzętnie podpowiadają, jak ta o rybaku z wiersza Anny Rós - próżny trud, uciekł od morza, morze i tak się upomniało, rozlewając mu w wiatrołapie śmiercionośną kałużę... Albo jak ta o biskupie rozumiejącym mowę ptaków, którą tu kiedyś przywołałem - tam chodziło o śmiercionośną rzekę - nie trzeba było jej całej, by zabić, wystarczył zaczerpnięty z niej kubek wody... Nie da się uciec przed nieuniknionym... Niepewne morze wszędzie jest, a nam nie pozostaje nic innego, jak się na nie puścić, mniej lub bardziej dosłownie... Swego czasu dodawano ochoczo do tynków morskich muszli, dawały odporność na niepogody i z innymi domieszkami pewien połysk... Wszędzie może być coś z morza, ale nie trzeba tak zaraz wszystkiego się bać, wszak każdy jakiś ma czas...
A wiersz o nieuniknionym losie dał młodej poetce Annie Rós Árnadóttir (rocznik 1998) nagrodę w konkursie poetyckim im. Jóna úr Vör w ubiegłym roku... Każdy, kto taki konkurs wygra, obok nagrody pieniężnej otrzymuje też na rok przechodnie trofeum w postaci posrebrzanej laski, której używał za życia patron owego konkursu organizowanego w Kópavogur...
Anna Rós Árnadóttir
Muszle
wszystkie domy
to domy nad morzem
wystarczy tylko odpowiednio daleko
podążyć za kanalizacją
czasem
gdy przyklęka
na chłodnych kafelkach
zdaje jej się, że słyszy
słabe echo
ptasich nawoływań
prosto z klozetowej muszli
to przywodzi jej na myśl opowieść
o pewnym rybaku
któremu pisano śmierć na morzu
porzucił więc precz wiosła
i przeniósł się na ląd
najdalej jak tylko zdołał
zaprzestał jedzenia owoców morza
i stał się podejrzliwy
nawet wobec
każdego mokrego kamienia
spotykanego na swej drodze
trwało to latami
-
aż do pewnego dnia
kiedy to usnął na warcie
oferując dwóm rozbitkom
nocleg
myśli o ich olejakach
wiszących na kołkach na ścianie
ociekających wodą
która przez noc
zebrała się na podłodze przedsionka
-
o znieruchomiałej twarzy
człowieka w kałuży
o świcie
-
żyć
to znaczy usnąć na warcie
-
umrzeć
to znaczy usnąć na warcie
-
jak chrząszcz
myśli
co zgłębia badawczo
podeszwę buta
-
jak kobieta
która, mimo przepowiedni o śmierci na morzu
wprowadza się
do domu
pokrytego muszlami
przełożył z islandzkiego Kiljan Halldórsson

Komentarze
Prześlij komentarz